İhtiyaçlar hiyerarşisi

Şu anki müfredatın içeriğini bilemiyorum ama bir dönem orta okul-lise yıllarında her sene Osmanlı dönemi padişahlarını ya da Türkiye’ nin ovalarını, göllerini sil baştan ezberlemeye çabalayan bir nesil olarak neden insan olmaya dair pek bir şey öğrenmediğimizi sorgular dururum. Sayısal öğrencilerine felsefe eğitimi vermeyi çok gören bir eğitim sisteminden psikoloji ve sosyoloji gibi eğitimler beklemek biraz uçuk bir hayal olsa da*…

Beynimizin sol lobu gelişecek; okuma yazma matematik hesapları en kısa sürede öğrenilecek. Dünyanın pek çok yerinde üniversite düzeyinde çözülen matematik problemleri lise düzeyinde çözülecek ama insan olmaya, kendini ve etrafındakileri tanımaya, ahlaklı olmaya, hayatı anlamaya en ufak bir vakit harcanmayacak..

Kendi duyguları ve onları düzenleyebileceği hakkında en ufak bir fikre sahip olmayan agresif, mutsuz ve çaresiz insanlar olarak yaşamaya devam eden büyük bir çoğunluk var Türkiye’de. Benim daha da çok ilgi alanıma giren; bir de bu insanların çocukları var..

Geçen dönem aldığım bir dersin üçte birini “motivasyon” konusu oluşturuyordu. Motivasyon latincedeki “movere” den gelir; hareket etmek. Kısaca tanımı: bizi harekete geçiren ve harekette kalmamızı sağlayan bir süreç. Peki motivasyon neden önemlidir? Aslında belki de bizim hayata sarılmamızı sağlayan şeydir. Depresyonda olanların sıklıkla kullandığı bir cümledir bu: “Hayatın hiç bir anlamı/amacı kalmadı” Motivasyonsuzluğu göstermektedir bu cümle. Sabah uyanmamızı, işe gitmemizi, yapmamız gereken işleri yapmamızı sağlayandır motivasyon; kısacası günlük hayatımızda yaptığımız her şeyin arkasında motivasyon vardır.

Motivasyonla ilgili pek çok teori var. Ben sadece bir tanesini kısaca paylaşacağım bu yazıda.

ABDli psikolog Abraham Maslow un 1943 yılında yayınlanan çalışmasında insan ihtiyaçlarını şu şekilde sıralıyor:

1361351415_maslov

İdeal olanı her bireyin kendini gerçekleştirme safhasına gelebilmesi. Maslow ‘a göre bunun sağlanabilmesi için bir alttaki ihtiyaçların doyuma ulaşmış olması gerekiyor. İhtiyacın doyuma ulaşmadığı noktalarda kişinin iç motivasyonu vardır ve kişi o doyuma ulaşmamış konuya odaklanır. Dolayısıyla kişiden daha üstteki konulara odaklanmasını beklemek anlamsız olur.

Bu basit gibi gözüken tablo aslında hem kendimizi tanıma konusunda hem de çocuklarımızın gelişimine yardımcı olabilmek konusunda çok önemli ipuçları veriyor bize. Örneğin eve geldiğinde babasıyla karşılaşmaktan korkan bir çocuk derslerine konsantre olup çalışmakta zorlanacaktır. Okulda yüksek sesle okuma konusunda problem yaşayan çocuk arkadaşları tarafından dalga geçildiği için kendini güvende hissetmiyordur; güven sorunu giderilmediği sürece daha iyi okumaya çalışmak yerine bu duruma düşmekten kaçınmaya çalışacaktır.

cartoon-bari

Yani kendimize ve çocuklarımıza karikatürdeki gibi değişik sıfatlar takmadan önce düşünelim biraz nerede sorun olduğunu, neler yapılabileceğini..

Damla Eren/ Düşünce Alanı Terapisti.

*Lisede harika bir öğretmenden felsefe, sosyoloji ve psikoloji derslerini alma şansına sahip olmuş şanslı türkçe-mat. öğrencilerindenim, kendisini de anmadan geçmek istemedim.

 

Advertisements

One thought on “İhtiyaçlar hiyerarşisi

  1. Şu anki müfredatın içeriğini bilemiyorum ama bir dönem orta okul-lise yıllarında her sene Osmanlı dönemi padişahlarını ya da Türkiye’ nin ovalarını, göllerini sil baştan ezberlemeye çabalayan bir nesil olarak neden insan olmaya dair pek bir şey öğrenmediğimizi sorgular dururum konu ilgimi çekti teşekkürler.

    Like

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s